Tóm tắt chính:
- Trào lưu số: Hình ảnh ngón tay út xuất hiện vết lõm do đỡ điện thoại đang tạo sóng trên TikTok, đặc biệt thu hút sự chú ý của giới trẻ.
- Bản chất y khoa: "Ngón út smartphone" không phải chẩn đoán y khoa chính thức. Vết lõm thực chất là sự chèn ép mô mềm tạm thời, nhưng phản ánh tình trạng quá tải cơ học lên bàn tay.
- Không chỉ Gen Z: Dù Gen Z có tỷ lệ đau tay do dùng điện thoại cao nhất (68%), hiện tượng này xuất hiện ở mọi lứa tuổi có thói quen cầm thiết bị sai tư thế trong thời gian dài.
Thời gian gần đây, mạng xã hội TikTok gây xôn xao bởi loạt nội dung xoay quanh một cụm từ kỳ lạ - "ngón út smartphone" (hay "smartphone pinky"). Đặc biệt, nhiều video chỉ ra rằng đây là hội chứng xảy ra phần lớn ở thế hệ Z, gây nên nhiều luồng tranh luận gay gắt. Vậy "ngón tay smartphone" là gì, và liệu nó có thật sự chỉ xảy ra ở giới trẻ hay không?
"Ngón út smartphone" là gì?
Thuật ngữ "ngón út smartphone" (hay "smartphone pinky") dùng để chỉ vết lõm, hằn hoặc độ cong tạm thời ở ngón tay út. Đây được cho là nơi thường xuyên chịu toàn bộ trọng lượng của chiếc điện thoại khi người dùng thao tác bằng một tay. Bác sĩ Samuel T. Dona, Jr., chuyên gia y học thể thao tại Trung tâm Y tế Đại học Maryland (Mỹ), giải thích rằng "ngón út smartphone" là tên gọi do cộng đồng mạng... tự đặt.
Theo các bác sĩ chỉnh hình, ngón út giữ vai trò vô cùng quan trọng, đóng góp tới 1/3 lực cầm nắm của toàn bộ bàn tay. Do đó, việc biến ngón út thành điểm tựa chịu lực liên tục còn đặt gân và khớp vào tình trạng căng thẳng kéo dài. Dù không phải là một bệnh lý vĩnh viễn, vết lõm này là dấu hiệu cảnh báo mô mềm đang bị chèn ép quá mức.
Gen Z có phải là "nạn nhân" duy nhất như lời đồn?
Thời gian qua, không ít video lan truyền trên mạng dễ khiến công chúng tin rằng "ngón út smartphone" là căn bệnh thời đại mà chỉ riêng Gen Z mới gặp phải. Sự thật là bất kỳ ai có thói quen cầm điện thoại liên tục đều có nguy cơ gặp phải.
Mặt khác, các khảo sát thực tế cho thấy tần suất gặp phải chấn thương vi mô ở Gen Z cao hơn đáng kể do thời lượng sử dụng thiết bị cao hơn các lứa tuổi khác. Một khảo sát diện rộng tại Mỹ ghi nhận có đến 68% người dùng Gen Z gặp phải tình trạng đau ngón tay do sử dụng điện thoại, trong đó, con số gặp cơn đau ở cổ, lưng lên đến 72%. Ở thế hệ Millennials (sinh năm 1981-1996), tỷ lệ đau tay là 61%, trong khi Gen X là 58% và Baby Boomers chỉ 41%.
Cảnh báo những tổn thương tiềm ẩn kéo dài
Bác sĩ Bishoy Saad, chuyên gia phẫu thuật bàn tay tại Tập đoàn Y tế RWJBarnabas Health, nhận định vết lõm ngón út không gây nguy hiểm ở giai đoạn đầu. Tuy nhiên, nếu người mắc phải phớt lờ trong thời gian dài, áp lực lặp đi lặp lại có thể dẫn đến tổn thương gân, dây thần kinh và khớp phức tạp hơn.
Một nghiên cứu năm 2024 chỉ ra rằng 60% người dùng smartphone thường xuyên xuất hiện triệu chứng đau bàn tay và ngón út. Các bác sĩ chuyên khoa cảnh báo việc duy trì tư thế cầm điện thoại thiếu khoa học có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như ngón tay cò súng (Trigger Finger) hay suy giảm lực cầm nắm.
Để khắc phục tình trạng "ngón út smartphone", trang Health.com đưa ra lời khuyên người dùng nên chủ động điều chỉnh thói quen sử dụng hằng ngày bằng các giải pháp đơn giản nhưng hiệu quả. Chẳng hạn như hãy linh hoạt cầm thiết bị bằng cả hai tay, thường xuyên đổi tay cầm hay sử dụng các phụ kiện như giá đỡ, vòng xỏ ngón… để giảm áp lực lên các ngón tay, đặc biệt là ngón út.