Tóm tắt nhanh:
· Người phát hiện trẻ bị xâm hại hoặc có nguy cơ bị xâm hại có trách nhiệm thông báo cho cơ quan có thẩm quyền.
· Không thông báo về trường hợp trẻ bị xâm hại có thể bị phạt.
· Cha mẹ còn có trách nhiệm riêng với con mình.
Một bé gái 11 tuổi ở TP Đồng Nai nhiều lần bị người tình của mẹ đánh đập, người mẹ chứng kiến nhưng không can ngăn hay bảo vệ con, theo Tiền Phong.
Còn trong vụ bạo hành xảy ra ngày 10/8 tại chùa Bầu (Phú Thọ), 5 trẻ đã được lực lượng chức năng đưa đi kiểm tra thương tích, theo Tiền Phong. Trong vụ bạo hành này, có một người đã dùng điện thoại ghi lại hình ảnh, sau đó hình ảnh được chia sẻ trên mạng xã hội.
Trách nhiệm báo cho cơ quan có thẩm quyền khi biết trẻ bị xâm hại
Theo Điều 51 trong Luật Trẻ em, thì cơ quan, tổ chức, cơ sở giáo dục, gia đình, cá nhân có trách nhiệm thông tin, thông báo, tố giác hành vi xâm hại trẻ em, trường hợp trẻ em bị xâm hại hoặc có nguy cơ bị bạo lực, bóc lột, bỏ rơi đến cơ quan có thẩm quyền.
Còn Điều 28 Nghị định 130/2021/NĐ-CP quy định, hành vi không cung cấp hoặc che giấu thông tin về trẻ em bị xâm hại cho cơ quan, cá nhân có thẩm quyền, hoặc không thông báo cho nơi tiếp nhận thông tin về hành vi xâm hại trẻ em thì có thể bị phạt 10 - 15 triệu đồng.
Nếu người chứng kiến là cha hoặc mẹ thì sao?
Người làm cha làm mẹ còn có nghĩa vụ riêng đối với con mình. Điều 69 Luật Hôn nhân và Gia đình quy định cha mẹ có nghĩa vụ trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của con chưa thành niên.
Đáng chú ý, theo Điều 85 Luật Hôn nhân và Gia đình, cha, mẹ vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì có thể bị hạn chế một số quyền đối với con chưa thành niên, có thể trong khoảng thời gian 1 - 5 năm.
Do đó, với trường hợp cha hoặc mẹ biết con bị bạo hành nhưng không bảo vệ, thì cần xem xét hành vi cụ thể và mức độ thực hiện nghĩa vụ đối với con, chứ cha mẹ không được coi giống một người tình cờ chứng kiến.
Khi nào có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự?
Điều 132 Bộ luật Hình sự còn quy định về tội không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng. Tuy nhiên, điều này chỉ được đặt ra khi có những vấn đề khác, trong đó có hậu quả là người gặp nguy hiểm tử vong.
Vì vậy, không phải cứ chứng kiến trẻ bị bạo hành mà không trực tiếp can ngăn là phạm tội, và "can ngăn" cũng không nhất thiết là phải lao vào giằng co với người đang có hành vi bạo hành.
Nhưng về căn bản, nếu không thể can thiệp an toàn, người chứng kiến vẫn có thể báo ngay cho cá nhân, cơ quan có thẩm quyền, hoặc gọi người hỗ trợ, đưa trẻ ra khỏi nguy hiểm.
