Những ngày gần đây, hình ảnh bé Phương Anh - học sinh tiểu học ở Ninh Bình xuất hiện trong một phóng sự truyền hình bất ngờ lan truyền mạnh trên mạng xã hội. Đoạn clip gốc thu hút sự chú ý nhờ câu trả lời vô tư, ngây thơ của em. Tuy nhiên, chỉ sau thời gian ngắn, nhiều fanpage và tài khoản đã cắt ghép, chỉnh sửa, thậm chí sử dụng công nghệ AI để “chế” lại nội dung nhằm thu hút lượt xem và tương tác.
Hiện tượng này nhanh chóng vấp phải tranh cãi khi nhiều ý kiến cho rằng việc khai thác hình ảnh trẻ em theo cách này là phản cảm, thậm chí vi phạm pháp luật.
Theo các chuyên gia pháp lý, hình ảnh của cá nhân - đặc biệt là trẻ em được pháp luật bảo vệ nghiêm ngặt. Việc sử dụng, đăng tải hay phát tán hình ảnh phải có sự đồng ý của người đại diện hợp pháp, thường là cha mẹ hoặc người giám hộ. Trong trường hợp tự ý lấy hình ảnh từ các chương trình truyền hình rồi chỉnh sửa, đăng lại để phục vụ mục đích cá nhân như câu like, bán hàng hay xây dựng nội dung, hành vi này có thể bị coi là xâm phạm quyền riêng tư.
Không chỉ dừng lại ở đó, các quy định hiện hành về bảo vệ dữ liệu cá nhân cũng nêu rõ: Việc thu thập, sử dụng hoặc chia sẻ thông tin cá nhân khi chưa được đồng ý là hành vi vi phạm. Với những trường hợp sử dụng sai mục đích hoặc phát tán thông tin trái phép, mức xử phạt hành chính có thể lên tới 40-60 triệu đồng.
Đáng chú ý, trong bối cảnh mạng xã hội phát triển mạnh, nhiều người sẵn sàng tận dụng các nội dung đang “viral” để thu hút lượt xem mà bỏ qua yếu tố pháp lý và đạo đức. Trẻ em, với sự ngây thơ và dễ tạo thiện cảm, thường trở thành đối tượng bị khai thác nhiều nhất. Điều này tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến danh dự, tâm lý và sự phát triển của trẻ trong tương lai.
Thực tế cho thấy, không ít trường hợp sau khi bị phản ứng đã phải gỡ bỏ nội dung, đăng lời xin lỗi công khai, thậm chí đối mặt với yêu cầu bồi thường nếu gây ra thiệt hại. Tuy vậy, tình trạng “xào nấu” nội dung từ hình ảnh trẻ em vẫn tiếp diễn, cho thấy nhận thức của một bộ phận người dùng mạng còn hạn chế.
Câu chuyện từ hình ảnh bé Phương Anh một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về ranh giới giữa sáng tạo nội dung và vi phạm pháp luật. Trong môi trường số, nơi mọi thứ có thể lan truyền chỉ trong vài giây, việc tôn trọng quyền riêng tư - đặc biệt với trẻ em cần được đặt lên hàng đầu, thay vì chạy theo những con số tương tác ngắn hạn.