Tóm tắt nhanh:
· “Khởi tố vụ án” là bước mở đầu, để điều tra khi có dấu hiệu tội phạm.
· “Khởi tố bị can” là khi đã xác định cá nhân/ pháp nhân cụ thể bị điều tra.
· Hai bước này chưa phải là kết luận có tội.
· Cần tránh hiểu nhầm khi đọc các tin liên quan.
Cơ quan Cảnh sát Điều tra (CSĐT) Công an Thành phố Hà Nội đã khởi tố vụ án "Gây rối trật tự công cộng", liên quan đến vụ xô xát trước tòa nhà 169 phố Hoàng Cầu vào đêm 14/5, theo Tiền Phong.
Trong vụ việc này, một nhóm người cả nam và nữ có xô xát với 2 cô gái, nguyên nhân bước đầu được xác định là do mâu thuẫn khi đi thang máy. Công an phường Đống Đa đã khẩn trương tổ chức rà soát, xác minh nhanh, triệu tập những người liên quan để làm rõ vụ việc, theo Báo Điện tử Chính phủ.
Trước đó, trong một vụ việc khác, Công an TP Hải Phòng đã ra quyết định khởi tố bị can, áp dụng biện pháp ngăn chặn tạm giam đối với Lê Ánh Nhật (ca sĩ Miu Lê) về hành vi "Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy".
Hai vụ việc này đều đang được công chúng quan tâm. Nhiều người thắc mắc rằng "khởi tố vụ án", "khởi tố bị can" có nghĩa là gì, và như vậy là đã xác định người phạm tội hay chưa.
“Khởi tố vụ án” là gì?
Khởi tố là giai đoạn đầu tiên trong tố tụng hình sự. Ở giai đoạn này, cơ quan có thẩm quyền xác định sự việc xảy ra có hay không có dấu hiệu của tội phạm để quyết định khởi tố hay không khởi tố vụ án hình sự, theo trang Thư viện Pháp luật.
Khi xác định có đầy đủ dấu hiệu tội phạm, cơ quan có thẩm quyền khởi tố vụ án hình sự bằng việc ra quyết định khởi tố vụ án hình sự.
Theo trang Luật Minh Khuê, quyết định khởi tố vụ án là cơ sở pháp lý để thực hiện việc điều tra.
“Khởi tố bị can” là thế nào?
Nếu trong quá trình điều tra, cơ quan chức năng xác định có người hoặc pháp nhân cụ thể liên quan và có dấu hiệu phạm tội thì sẽ có thể ra quyết định “khởi tố bị can”. Lúc này, cá nhân/ pháp nhân chính thức bị đưa vào diện điều tra với tư cách là người/ pháp nhân bị nghi thực hiện hành vi phạm tội.
Điểm quan trọng ở đây là, cả hai bước trên đều chưa phải là kết luận cuối cùng. Việc một người bị "khởi tố bị can" không đồng nghĩa với việc người đó chắc chắn có tội. Sau quyết định khởi tố vẫn còn các giai đoạn như điều tra, truy tố và xét xử.
Chỉ khi tòa án tuyên án và bản án có hiệu lực pháp luật thì một người mới được xác định là có tội hay không, theo báo Lao Động.
Việc hiểu rõ các cụm từ như trên giúp người đọc tránh hiểu nhầm, tránh đánh giá vội vàng khi theo dõi các vụ việc đang được xử lý.
