Biến thể SARS-CoV-2 của Nam Phi “còn đáng lo ngại hơn biến thể ở Anh”, lý do vì sao?

HHT - Virus cứ biến đổi liên tục, và đến giờ thì SARS-CoV-2 đã có nhiều biến thể. Một biến thể gần đây, được phát hiện đầu tiên ở Nam Phi, dường như tiềm ẩn nhiều nguy cơ hơn cả biến thể ở Anh. Theo các nhà nghiên cứu thì nó “là một vấn đề còn lớn hơn” và "chúng ta cần chạy đua với thời gian", vì sao vậy?

Biến thể SARS-CoV-2, được phát hiện đầu tiên ở Nam Phi, được đặt tên là 501Y.V2 do đột biến N501Y mà các nhà khoa học tìm thấy ở protein gai của virus. Giống với biến thể B.1.1.7 của Anh, biến thể của Nam Phi cũng cho thấy nó lây lan nhanh hơn nhiều so với virus gốc.

Không chỉ vậy, những dữ liệu thử nghiệm của hai loại vắc-xin COVID-19 còn cho thấy, 501Y.V2 làm giảm hiệu quả của vắc-xin, tức là giảm khả năng chống bệnh của người đã được tiêm, theo Reuters. Điều này càng nhấn mạnh sự cần thiết phải tiêm cho càng nhiều người càng tốt, càng nhanh càng tốt.

Biến thể SARS-CoV-2 của Nam Phi “còn đáng lo ngại hơn biến thể ở Anh”, lý do vì sao vậy? - ảnh 1 Một số vắc-xin có vẻ giảm hiệu quả trước biến thể virus của Nam Phi. Ảnh: Witthava Prasongsin/ Getty Images.

Theo những dữ liệu nói trên, hai loại vắc-xin của Novavax Inc và Johnson & Johnson đều ít hiệu quả hơn trong việc ngăn nhiễm COVID-19 khi tiêm thử nghiệm ở Nam Phi.

Tiến sĩ Anthony Fauci, người đứng đầu lực lượng phản ứng chống COVID-19 của Tổng thống Biden, nói: “Rõ ràng là các đột biến đang có tác động đến tính hiệu quả của vắc-xin. Chúng ta đang bị thử thách”.

Novavax báo cáo rằng, những thử nghiệm cho thấy vắc-xin của họ chỉ có hiệu quả 50% trong việc ngăn ngừa COVID-19 khi tiêm ở Nam Phi, nơi biến thể 501Y.V2 là phổ biến. Trong khi đó, ở Anh, với biến thể B.1.1.7 là phổ biến, thì con số này là 89,3%.

Còn vắc-xin của J&J thì có tính hiệu quả 72% khi tiêm thử nghiệm ở Mỹ, nhưng chỉ 57% ở Nam Phi.

Biến thể SARS-CoV-2 của Nam Phi “còn đáng lo ngại hơn biến thể ở Anh”, lý do vì sao vậy? - ảnh 2 Mọi người đang xếp hàng chờ được tiêm vắc-xin COVID-19 ở Mỹ. Ảnh: Michael Holahan, The Augusta Chronicle/ AP.

Những dữ liệu mới này khiến nhiều người băn khoăn rằng những vắc-xin đang được sử dụng ở nhiều nước, của Pfizer-BioNTech và Moderna, có thể thể hiện thế nào trước những biến thể mới của SARS-CoV-2, nhất là biến thể của Nam Phi.

Trước đó, Moderna và Pfizer-BioNTech đều nói vắc-xin của họ vẫn hiệu quả đối với những biến thể virus được phát hiện ở Anh và Nam Phi. Tuy nhiên, họ cũng thừa nhận rằng, vắc-xin có khả năng bảo vệ “kém hơn một chút” trước biến thể của Nam Phi, có thể vì biến thể này giỏi “né” các kháng thể trong máu hơn.

Ngoài việc điều chỉnh vắc-xin một chút, Moderna thậm chí đã có kế hoạch bắt đầu thử xem liệu có phải tiêm liều thứ 3 cho mọi người không (vắc-xin của họ vốn chỉ cần tiêm 2 liều), nhằm giúp tăng khả năng chống những biến thể mới của virus.

Biến thể SARS-CoV-2 của Nam Phi “còn đáng lo ngại hơn biến thể ở Anh”, lý do vì sao vậy? - ảnh 3 Moderna là công ty dược đầu tiên thông báo thử nghiệm vắc-xin có điều chỉnh để chống biến thể SARS-CoV-2 của Nam Phi. Ảnh: Getty Images.

“Giờ giống như một đại dịch mới vậy” - Tiến sĩ Dan Barouch ở Trường Y Harvard nói.

Dù sao, các công ty vắc-xin cũng cho rằng họ có thể nghiên cứu để điều chỉnh vắc-xin nhằm chống lại những biến thể mới, dù việc này cũng cần thêm chút thời gian.

Tiến sĩ Fauci thì cho rằng, giờ là cuộc chạy đua với thời gian để tiêm vắc-xin cho thật nhiều người, trước khi virus tiếp tục biến đổi theo hướng nguy hiểm hơn.

Biến thể SARS-CoV-2 của Nam Phi “còn đáng lo ngại hơn biến thể ở Anh”, lý do vì sao vậy? - ảnh 4

Liệu biến thể của SARS-CoV-2 có thể trở thành một chủng virus mới và như thế sẽ gây ra vấn đề gì?

Nhiều biến thể mới của SARS-CoV-2 xuất hiện, lây lan nhanh chóng và có thể tiếp tục biến đổi. Tuy nhiên, những biến thể này chưa phải là một chủng virus mới. Với số lượng đột biến rất cao, biến thể của Anh mà nữ công nhân Hải Dương nhiễm (B.1.1.7) có thể trở thành một chủng virus mới không?

Vì sao biến thể SARS-CoV-2 mà nữ công nhân Hải Dương nhiễm dễ lây cho trẻ em hơn?

Các bằng chứng cho thấy rằng biến thể SARS-CoV-2 ở Anh (tên là B.1.1.7) dễ lây nhiễm hơn 70% so với các biến thể khác. Ngoài ra, còn có mối lo ngại lớn rằng biến thể này lây nhiễm cho người dưới 19 tuổi, nhất là trẻ em, một cách dễ dàng hơn.

Một người có thể “đồng nhiễm” 2 biến thể SARS-CoV-2, điều này có thể gây ra hậu quả gì?

Các biến thể của SARS-CoV-2 với khả năng lây lan dễ dàng hơn, có thể gây tình trạng bệnh nặng hơn đang khiến các nhà khoa học lo lắng về đại dịch. Nhưng còn một vấn đề nữa cũng đang khiến các chuyên gia y tế căng thẳng: Bệnh nhân có thể “đồng nhiễm” 2 biến thể, tức là cùng lúc nhiễm 2 biến thể của loại virus này. Điều này có thể gây ra hậu quả gì?

Cùng chuyên mục

Xem thêm Khám phá

Mới - Nóng

Đừng bỏ lỡ!