DMCA.com Protection Status

Nếu bị luận tội, Tổng thống Trump có “tự tha tội” cho mình được không?

HHT - Tổng thống Trump đã dùng quyền của mình để ân xá cho một số nhân vật, còn giờ đây, khi đứng trước nguy cơ bị luận tội sau vụ hỗn loạn ở Điện Capitol, liệu ông có khả năng, về mặt luật pháp, để tự ân xá cho chính mình, và thế là mọi chuyện lại ổn thỏa?

Với sức ép đang tăng lên từ mọi phía: Phó Tổng thống Mike Pence không loại trừ khả năng áp dụng Tu chính án thứ 25 để truất quyền Tổng thống, Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi thúc đẩy việc luận tội, thì Tổng thống Trump có thể phải nghĩ đến việc... tự ân xá cho chính mình.

Nhiều nguồn tin nói rằng, từ những ngày đầu nhiệm kỳ, thì quyền lực mà Tổng thống Trump tỏ ra thích thú nhất chính là quyền ân xá. Nó gần như tuyệt đối, và ông chẳng phải hỏi ý kiến ai cả.

Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi quyết luận tội, liệu Tổng thống Trump có thể tự ân xá cho mình? - ảnh 1 Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi dường như quyết không nương tay với Tổng thống Trump. Ảnh: CNN.

Cho nên, câu hỏi này đã quay lại trong vài ngày gần đây. Các kênh tin tức lớn nhất, bao gồm ABCThời báo New York, đều đã khẳng định rằng, Tổng thống Trump có nói với các cố vấn về việc tự ân xá. Vậy ông có thể không?

Mặc dù một số học giả cho rằng quyền ân xá là tuyệt đối, nhưng hầu hết các nhà nghiên cứu tin rằng một Tổng thống không thể tự ân xá cho mình.

Giáo sư Luật của ĐH Harvard là Cass Sunstein nói rằng, khái niệm ân xá bắt đầu từ ý tưởng về lòng thương xót hoặc ân huệ theo luật pháp Anh, cho nên, thật vô nghĩa nếu bày tỏ lòng thương xót hoặc ban ân huệ cho chính mình. Nhiều học giả khác cũng cho rằng, về mặt ngôn ngữ thì việc này có nghĩa là bạn trao lợi ích cho ai đó, chứ không phải cho chính bạn.

Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi quyết luận tội, liệu Tổng thống Trump có thể tự ân xá cho mình? - ảnh 2Hầu hết các học giả cho rằng một Tổng thống không thể tự ân xá. Ảnh: AP/ Patrick Semansky.

Nhưng lý lẽ thuyết phục nhất chống lại việc tự ân xá, theo Brian Kalt, giáo sư Luật của ĐH bang Michigan, là: Sự cho phép việc tự ân xá “sẽ vi phạm nguyên tắc rằng không ai có thể là Quan tòa (để tự phán xét) trong vụ việc của chính mình”.

Đó cũng là ý kiến pháp lý chính thức được nêu ra bởi Bộ Tư Pháp vào năm 1974.

Nhưng tất nhiên, Tổng thống Trump từ lâu đã luôn là người hay phá vỡ những thông lệ lâu năm. Và tự ân xá có thể không phải là ngoại lệ.

Tính cho đến giờ, chưa một Tổng thống Mỹ nào tự ân xá cho chính mình và cũng không ai ủng hộ việc tự ân xá đó. Kenneth Gormley, hiệu trưởng ĐH Duquesne ở Pittsburgh, cũng là tác giả cuốn Các Tổng thống và Hiến pháp, nói: “Nếu việc đó xảy ra (Tổng thống tự ân xá), thì một Tổng thống trước khi rời Nhà Trắng sẽ có thể, ví dụ, bán các bí mật quan trọng nhất của quốc gia, mật mã hạt nhân, để lấy hàng tỷ đôla, rồi tự ân xá trước khi rời nhiệm sở”.

Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi quyết luận tội, liệu Tổng thống Trump có thể tự ân xá cho mình? - ảnh 3 Tổng thống Trump có thể ân xá cho các con ông chẳng hạn, nếu cần thiết. Ảnh: Timothy A. Clary/ AFP/ Getty Images.

Đây cũng là quan điểm của Elizabeth Bennion, giáo sư Khoa học Chính trị của ĐH Indiana. Bà nói: “Không ai đứng trên luật pháp cả”. Bà Bennion tin rằng, trong trường hợp có việc tự ân xá và bị phản đối, thì Tòa án Tối cao sẽ vào cuộc và khả năng lớn là sẽ chống lại việc tự ân xá đó. Bởi việc tự ân xá sẽ tạo tiền lệ xấu.

Ngoài ra, ông Gormley cũng nói, sau khi tuyên thệ nhậm chức, ông Joe Biden sẽ nắm giữ cơ quan hành pháp theo Hiến pháp, và ông cũng có thể sẽ “hủy ân xá” đối với ông Trump. Tất nhiên, nếu ông Trump muốn phản đối thì cũng có thể đem vụ việc ra Tòa án.

Hoặc Bộ Tư Pháp cũng có thể đưa ra một ý kiến pháp lý mới, tuyên bố rằng việc tự ân xá đó là vượt quá quyền hạn theo Hiến pháp của Tổng thống.

Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi quyết luận tội, liệu Tổng thống Trump có thể tự ân xá cho mình? - ảnh 4 Bà Nancy Pelosi nói rằng, nếu Phó Tổng thống Mike Pence không lên tiếng, bà sẽ thúc đẩy việc luận tội Tổng thống Trump. Ảnh: CNN.

Vậy là, về căn bản, Tổng thống có quyền ân xá rất rộng, nhưng không phải là hoàn toàn vô hạn đâu.

Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi quyết luận tội, liệu Tổng thống Trump có thể tự ân xá cho mình? - ảnh 5

Nếu ông Trump rời nhiệm sở sớm, Mike Pence mới là Tổng thống Mỹ thứ 46, không phải Biden?

Trong khi nhiều thành viên của Quốc hội Mỹ đang nói về việc Tổng thống Trump có thể bị bãi nhiệm sớm sau vụ đám đông gây rối ở Điện Capitol, thì một câu hỏi đặt ra là: Trong trường hợp ông Trump rời nhiệm sở khi chưa kết thúc nhiệm kỳ, có phải Phó Tổng thống Mike Pence mới trở thành Tổng thống thứ 46, chứ không phải ông Joe Biden?

Nếu Tu chính án thứ 25 được áp dụng, liệu ông Trump có cơ hội tranh cử Tổng thống Mỹ 2024?

Sau sự hỗn độn do người ủng hộ Tổng thống Trump gây ra ở Điện Capitol, nhiều quan chức thuộc cả Đảng Dân chủ lẫn Đảng Cộng hòa kêu gọi Phó Tổng thống Mike Pence dùng Tu chính án thứ 25 để tước quyền của Tổng thống Trump, mặc dù nhiệm kỳ của ông Trump cũng chỉ còn chưa đầy 2 tuần nữa. Nhưng câu hỏi bây giờ là liệu ông Trump có thể hướng đến việc tranh cử năm 2024 không, nếu ông bị bãi nhiệm sớm?

Tạp chí Vogue đăng bìa hình Phó Tổng thống đắc cử Kamala Harris, tại sao gây tranh cãi?

Tạp chí danh tiếng Vogue vừa đăng ảnh bìa số tháng 2 là Phó Tổng thống đắc cử Kamala Harris. Lập tức, bức ảnh trở thành một trong những chủ đề bàn luận “nóng” nhất mạng xã hội và gây nhiều tranh cãi. Lý do vì sao vậy?

Cùng chuyên mục

Xem thêm Đời sống

Mới - Nóng

Đừng bỏ lỡ!