Vì sao nhiều người bị lạc khi đi rừng, leo núi kể rằng họ "không đi một mình"?

Một trải nghiệm kỳ lạ mà nhiều người gặp hoàn cảnh khắc nghiệt kể lại

Sau nhiều giờ mệt lả trên núi hoặc trong rừng, người bị lạc bỗng cảm thấy có ai đó đang đi cùng mình, dù không hiện rõ.

Đó là một điểm chung trong lời kể của nhiều người từng bị lạc và cảm thấy cận kề cái chết: Họ cảm thấy có ai đó đang ở rất gần mình.

Thường thì "người" đó đem đến cảm giác được đồng hành, trấn an, thậm chí như đang dẫn đường cho người bị lạc.

Đây không phải chuyện bịa mà là hiện tượng được các nhà nghiên cứu gọi là "Hội chứng Người thứ ba" (Third Man Syndrome).

Theo trang thông tin nghiên cứu EBSCO, đây là hiện tượng đã được ghi nhận trong hơn một thế kỷ qua, được kể lại bởi những người sống sót sau các tình huống nguy nan, như người bị lạc trên núi hoặc trong rừng, nạn nhân tai nạn…

Những người từng trải qua hiện tượng này đều nói về những “cuộc gặp gỡ” tương tự nhau đến kinh ngạc. Có những người tin đây là hiện tượng tâm linh, và “sự hiện diện” kia có thể là hồn ma hoặc thiên thần hộ mệnh. Một số người lại mô tả là họ cảm thấy như gặp chính người thân yêu đã khuất.

Từ Nam Cực đến núi cao

Có một câu chuyện thường được nhắc đến trong các nghiên cứu về “Hội chứng Người thứ ba” là chuyện của nhà thám hiểm người Anh - Ireland Sir Ernest Shackleton.

Ông Shackleton đã miêu tả một trải nghiệm kỳ lạ mà ông gặp phải trong chuyến đi Nam Cực.

Theo đó, vào năm 1916, tàu của ông bị mắc kẹt trong băng. Shackleton và 2 thành viên trong đoàn quyết định đi bộ đến một nơi săn cá voi của Anh cách đó khoảng 38 km.

Trong suốt hành trình vượt núi mà 3 người thực hiện trong điều kiện khắc nghiệt ở vùng cực, Shackleton kể ông luôn có cảm giác rằng nhóm của ông có 4 người chứ không phải 3.

Shackleton nói “người đồng hành vô hình” đó đã góp phần giúp nhóm của ông đến được đích sau khoảng 36 giờ.

Điều đáng ngạc nhiên là dù ông không đề cập đến điều này trong lúc đang đi bộ, nhưng 2 người bạn trong nhóm sau đó tự nói rằng họ cảm nhận được “sự hiện diện” của một người nữa trong hành trình ở vùng hoang dã.

Hàng chục câu chuyện khác đều có một điểm chung: "Người vô hình" thường xuất hiện trong những khoảnh khắc mà con người tuyệt vọng, cô đơn tột cùng, khi họ tưởng như cầm chắc cái chết.

Nhà leo núi nổi tiếng người Ý Reinhold Messner - thường được coi là một trong những nhà leo núi giỏi nhất mọi thời đại - từng leo núi cùng em trai. Người em trai bị say độ cao nên anh em họ phải xuống núi trong tình trạng sức lực cạn kiệt.

Sau đó, ông Messner miêu tả về một điều kỳ lạ: “Đột nhiên có một người leo núi thứ ba bên cạnh tôi. Anh ấy xuống núi cùng chúng tôi, giữ khoảng cách đều đặn, ở phía bên phải và cách tôi vài bước. Tôi không thể nhìn thấy rõ anh ấy, nhưng tôi chắc chắn có người ở đó”.

“Người đồng hành” không nói gì, nhưng không làm Messner sợ hãi. Ông cho rằng chính sự hiện diện của người đó giúp ông sống sót vào ngày hôm ấy, dù em trai ông không qua khỏi.

Nhiều câu chuyện về trải nghiệm “người thứ ba” là liên quan đến leo núi, nhưng cũng có cả những vụ đắm tàu, đi rừng, vượt sa mạc…

Nhìn chung, vào thời điểm con người tưởng chừng đã mất hết hy vọng, thì “người vô hình” xuất hiện, đôi khi im lặng và xa cách, đôi khi lại gần gũi, nói những lời an ủi hoặc trợ giúp…

Vậy “người thứ ba” đó là ai, theo khoa học?

Cho đến nay, chưa ai có thể chứng minh rõ ràng là tại sao hiện tượng này xảy ra. Nhưng nếu loại trừ yếu tố mê tín, thì các nhà khoa học cho rằng có một cơ chế khẩn cấp trong não bộ được kích hoạt khi con người đối mặt với nguy hiểm lớn, theo El Pais.

Một giả thuyết cho rằng, khi con người ở sát giới hạn chịu đựng, não bộ có thể tạo ra cảm giác về một người đồng hành để con người giảm bớt cảm giác cô độc, trở nên bình tĩnh hơn và không bỏ cuộc.

Nhưng có một khía cạnh đáng ngạc nhiên khác của những trải nghiệm này là, trong một số trường hợp, cả nhóm có cảm giác như nhau, cùng một lúc.

Nhà leo núi người Ba Lan Voytek Kurtyka từng kể về chuyến leo núi năm 1985 của ông và một người bạn: Khi ông có cảm giác về “người thứ ba” rất rõ ràng, và quay sang nói với bạn rằng “có một điều rất lạ”, thì người bạn đáp luôn: “Tôi hiểu, anh cảm nhận được người thứ ba phải không?”.

Đến nay, các nhà khoa học chỉ có thể tạm thời cho rằng, khi tuyệt vọng hoặc khi thiếu oxy, rối loạn giấc ngủ…, cơ thể con người dường như tự “tạo ra” hình tượng “người thứ ba” như một cách để vượt qua nghịch cảnh, giúp con người bớt hoảng loạn và duy trì ý chí.

Không phải ai cũng gặp hiện tượng này

“Hội chứng Người thứ ba” thường chỉ xuất hiện trong những hoàn cảnh cực đoan, chứ không phải bất kỳ ai cứ rơi vào khó khăn là gặp.

Còn các chuyên gia về cứu hộ vẫn cho rằng, nếu chẳng may bị lạc khi leo núi, đi rừng, điều quan trọng nhất vẫn là giữ bình tĩnh, hạn chế di chuyển khi không xác định được phương hướng, và tìm cách phát tín hiệu cầu cứu.

Đó vẫn là những điều được khuyến nghị, dù người bị lạc có cảm thấy sự hiện diện của “người thứ ba” hay không.